| Systematyka | |
| Domena | |
|---|---|
| Królestwo | |
| Typ | |
| Klasa | |
| Rząd | |
| Rodzina | |
| Rodzaj | |
| Gatunek |
Cryptococcus neoformans |
| Nazwa systematyczna | |
| Cryptococcus neoformans (San Felice) Vuill. Rev. Gén. Sci. Pures Appl. 12: 747-750 (1901) | |
Cryptococcus neoformans (San Felice) Vuill. – gatunek grzybów z rodziny trzęsakowatych (Tremellaceae)[1].
Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Cryptococcus, Tremellaceae, Tremellales, Incertae sedis, Tremellomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi[1].
Po raz pierwszy opisał go w 1895 r. Francesco San Felice, nadając mu nazwę Saccharomyces neoformans. W 1901 r. Jean Paul Vuillemin przeniósł go do rodzaju Cryptococcus[1]. Niektóre synonimy naukowe:
Cryptococcus neoformans jest znany jako przedstawiciel drożdży podstawkowych, podczas gdy jego teleomorfa opisywana była pod nazwą Filobasidiella neoformans[3].
Władysław Wojewoda w 2003 r. nadał temu gatunkowi nazwę polską nitkopodstawkówka wodna, ale dla synonimu Filobasidiella neoformans Kwon-Chung[4].
Gatunek ten wywołuje kryptokokozę. Jego wymiary (bez otoczki) wynoszą 5–10 μm[5] Najważniejszym czynnikiem zjadliwości jest otoczka polisacharydowa, która chroni C. neoformans przed fagocytozą. Dodatkowo wydzielanie melaniny, która odkłada się w ścianie komórkowej grzyba, może chronić go przed działaniem wolnych rodników wydzielanych przez fagocyty[5].