 Lidia Lwow-Eberle, 2015 | |
 pułkownik
| |
| Data i miejsce urodzenia | |
|---|---|
| Data i miejsce śmierci |
5 stycznia 2021 |
| Przebieg służby | |
| Lata służby |
1943–1947 |
| Siły zbrojne | |
| Jednostki | |
| Stanowiska |
sanitariuszka |
| Główne wojny i bitwy |
II wojna światowa, |
| Późniejsza praca |
archeolog, pracownik naukowy Muzeum Historii Warszawy |
| Odznaczenia | |
   
| |
Lidia Lwow po mężu Eberle, ps. Ewa, Lala (ur. 14 listopada 1920 w Plosie, zm. 5 stycznia 2021 w Warszawie[1]) – polska archeolog pochodzenia rosyjskiego[2], żołnierz Armii Krajowej, sanitariuszka, działaczka kombatancka.
Była córką rosyjskiego inżyniera rolnika (agronoma), który wkrótce po narodzinach córki wyemigrował z rodziną do Polski i osiadł w Nowogródku. Ukończyła gimnazjum w Święcianach i rozpoczęła studia prawnicze na Uniwersytecie Stefana Batorego w Wilnie. Po agresji ZSRR na Polskę (1939) odbyła kilkumiesięczny kurs nauczycielski i została nauczycielką w wiejskiej szkole w Pleciaszach nad jeziorem Narocz, później w pobliskiej wsi Kupa.
Latem 1943 wstąpiła do oddziału partyzanckiego AK podporucznika Antoniego Burzyńskiego „Kmicica”. Oddział ten został 26 sierpnia 1943 podstępnie rozbrojony i częściowo wymordowany przez sowiecką brygadę partyzancką dowodzoną przez płka Fiodora Markowa. Po tym wydarzeniu „Ewa” przeszła do 5 Brygady Wileńskiej AK mjr Zygmunta Szendzielarza „Łupaszki” i została tam sanitariuszką. Brała udział w wielu walkach brygady, m.in. z Niemcami pod Worzianami 31 stycznia 1944, gdzie została ranna, i ze zgrupowaniem sowieckiej partyzantki pod Radziuszami 3 dni później. W sierpniu 1944 przeszła wraz z brygadą na Białostocczyznę. Mianowana została podporucznikiem.
Po śmierci żony mjra „Łupaszki” Anny podczas próby ujęcia agentów alianckich w Wagenschwend, małej niemieckiej miejscowości w Badenii w lutym 1945, Lidia Lwow została jego towarzyszką życia[3]. 30 czerwca 1948 aresztowana wraz z „Łupaszką”, 2 listopada 1950 skazana przez sędziego mjra Mieczysława Widaja na karę dożywotniego więzienia. Wyszła na wolność w 1956 i podjęła studia archeologiczne[4] (Zygmunt Szendzielarz został stracony przez komunistów w 1951). W III RP podjęła działalność w środowiskach kombatanckich byłych żołnierzy AK.
W 1961 wyszła za historyka Jana Eberle, a w 1962 ukończyła studia archeologiczne w Instytucie Archeologii Uniwersytetu Warszawskiego. Pracowała w Muzeum Warszawy[5]. Była kustoszem w Komisji Archeologicznej Obywatelskiego Komitetu Odbudowy Zamku Królewskiego i uczestniczyła w odbudowie zamku. Stworzyła w 1973 unikatowe Muzeum Cechu Rzemiosł Skórzanych i nim kierowała[6].
Była wieloletnią mieszkanką warszawskich Bielan, aktywnie zaangażowaną społecznie. Zmarła w wieku 100 lat. Została pochowana na Cmentarzu Powązki Wojskowe w Warszawie, w Panteonie Żołnierzy Polski Walczącej (kwatera D18-kol. lewe B-11-5)[7].
