MicroProse

MicroProse – marka związana z produkcją i wydawaniem gier komputerowych. Pierwotne amerykańskie przedsiębiorstwo MicroProse Software zostało założone w 1982 roku przez Billa Stealeya i Sida Meiera. Początkowo specjalizowało się przede wszystkim w symulatorach lotniczych i wojskowych, a następnie rozszerzyło działalność o gry strategiczne, ekonomiczne i inne gatunki.^[1]

Z MicroProse związane były m.in. F-15 Strike Eagle, Silent Service, Gunship, Sid Meier’s Pirates!, Railroad Tycoon, Civilization, Master of Orion, Master of Magic, UFO: Enemy Unknown i Transport Tycoon. Część z tych gier została opracowana przez zewnętrznych producentów i jedynie wydana przez MicroProse.

W 1993 roku MicroProse połączyło się ze Spectrum HoloByte. W 1998 roku przedsiębiorstwo zostało przejęte przez Hasbro, a w 2001 roku działalność Hasbro Interactive została sprzedana francuskiemu Infogrames. Ostatnie dawne studio MicroProse, mieszczące się w Hunt Valley, zamknięto w 2003 roku.^[2][3]

Prawa do marki zmieniały później właścicieli. W 2018 roku nabył je australijski przedsiębiorca David Lagettie. W tym samym roku zarejestrowano australijską spółkę MicroProse Software Pty Ltd, a w 2020 roku publicznie ogłoszono powrót marki na rynek gier komputerowych.^[4]

MicroProse zostało założone w 1982 roku przez Billa Stealeya i Sida Meiera. Meier zajmował się przede wszystkim projektowaniem i programowaniem gier, natomiast Stealey odpowiadał za stronę biznesową i sprzedaż. Według relacji opisanej przez The Washington Post pomysł wspólnego przedsięwzięcia rozwinął się po spotkaniu obu założycieli podczas konwentu w Las Vegas, gdzie rywalizowali w automatowej grze lotniczej Red Baron.^[1]

Jednym z pierwszych większych sukcesów przedsiębiorstwa był wydany w 1984 roku symulator lotniczy F-15 Strike Eagle. Do początku 1993 roku sprzedano ponad milion egzemplarzy gry.^[1][5]

W kolejnych latach MicroProse rozwijało przede wszystkim symulatory oraz gry związane z tematyką wojskową. W 1985 roku ukazało się Silent Service, a rok później Gunship.^[6][7] W 1987 roku firma wydała Sid Meier’s Pirates!, łączące elementy strategii, gry przygodowej i zręcznościowej.^[8]

W maju 1989 roku MicroProse przejęło od British Telecom dział wydawniczy Telecomsoft wraz z należącymi do niego markami Firebird, Rainbird i Silverbird.^[9]

Na początku lat 90. MicroProse zwiększyło udział gier strategicznych i ekonomicznych w swoim katalogu. W 1990 roku wewnętrzny dział MPS Labs opracował Railroad Tycoon, a rok później Civilization.^[10][11] MPS Labs było działem produkcyjnym należącym do MicroProse.^[12]

Szybki rozwój przedsiębiorstwa wiązał się jednak ze wzrostem kosztów. Do problemów finansowych przyczyniły się m.in. opóźnienia premier, wysokie koszty produkcji oraz konieczność poprawiania części projektów po wykryciu problemów technicznych. Jako przykład przedstawiciele firmy wskazywali wydane w 1992 roku Darklands, którego produkcja trwała dwa lata, a po premierze wymagało poprawek.^[13]

W roku finansowym zakończonym 31 marca 1993 roku MicroProse zanotowało 5,3 mln dolarów straty przy sprzedaży wynoszącej 46,5 mln dolarów. W czerwcu 1993 roku przedsiębiorstwo i Spectrum HoloByte ogłosiły plan połączenia. Spectrum HoloByte zapewniło MicroProse finansowanie w wysokości 10 mln dolarów, a po zakończeniu transakcji jego dotychczasowi akcjonariusze mieli kontrolować około 60% udziałów połączonej spółki.^[13]

W sierpniu 1993 roku MicroProse zwolniło około 160 pracowników, stanowiących około 40% jego ówczesnego zatrudnienia na świecie. Bill Stealey ustąpił w tym okresie z funkcji kierowniczych.^[14]

Połączenie ze Spectrum HoloByte zostało sfinalizowane w 1993 roku. Stealey opuścił przedsiębiorstwo w następnym roku.^[15]

Po połączeniu MicroProse kontynuowało zarówno produkcję własnych gier, jak i działalność wydawniczą. W 1993 roku firma wydała stworzone przez SimTex Master of Orion, a rok później tego samego producenta Master of Magic.^[16][17]

W 1994 roku MicroProse wydało również UFO: Enemy Unknown, opracowane przede wszystkim przez brytyjskie Mythos Games. MicroProse uczestniczyło przy produkcji m.in. poprzez własnych grafików oraz personel produkcyjny, ale w klasyfikacjach wydawniczych jako producent gry wskazywane jest Mythos Games.^[18]

W tym samym roku ukazało się Transport Tycoon, stworzone przez Chris Sawyer Productions i wydane przez MicroProse.^[19]

W 1996 roku Spectrum HoloByte skonsolidowało działalność oraz produkty pod marką MicroProse. W związku z restrukturyzacją Sid Meier, Jeff Briggs i Brian Reynolds opuścili przedsiębiorstwo i utworzyli Firaxis Games.^[15] W marcu tego samego roku MicroProse wydało Civilization II, stworzone przez MPS Labs.^[20]

W 1997 roku Spectrum HoloByte formalnie przyjęło nazwę MicroProse, wcześniej używaną już jako główna marka produktów połączonego przedsiębiorstwa.^[21]

We wrześniu 1998 roku Hasbro przejęło MicroProse za około 70 mln dolarów i włączyło firmę do swojej działalności związanej z grami komputerowymi.^[2]

W grudniu 1998 roku wydano Falcon 4.0. Gra została opracowana przez dawne studio Spectrum HoloByte w Alameda działające już pod nazwą MicroProse, natomiast jej wydawcą było Hasbro Interactive, wykorzystujące markę MicroProse.^[22]

W grudniu 2000 roku Hasbro zawarło porozumienie dotyczące sprzedaży części działalności tworzącej Hasbro Interactive oraz serwisu Games.com francuskiemu Infogrames Entertainment. Transakcję zakończono w styczniu 2001 roku.^[23]

Infogrames stopniowo ograniczało wykorzystywanie marki MicroProse. We wrześniu 2002 roku zamknięto ostatnie brytyjskie studio działające pod tą marką. Studio, które wcześniej ukończyło Grand Prix 4, zatrudniało w chwili zamknięcia 27 osób.^[24]

Dawne amerykańskie studio MicroProse w Hunt Valley kontynuowało pracę pod nazwą Infogrames, a następnie Atari. Zostało zamknięte w listopadzie 2003 roku po ukończeniu Dungeons & Dragons: Heroes. Zwolniono 35 pracowników.^[3]

Po zamknięciu dawnych studiów prawa do nazwy MicroProse funkcjonowały niezależnie od części praw do katalogu wcześniejszych gier.

W kwietniu 2011 roku francuska grupa Cybergun przejęła za 16,8 mln euro amerykańskie Interactive Game Group, które było wówczas właścicielem marki MicroProse.^[25]

W 2018 roku prawa do marki MicroProse nabył australijski przedsiębiorca David Lagettie, związany wcześniej z tworzeniem oprogramowania symulacyjnego. 11 września 2018 roku zarejestrowano australijską spółkę MicroProse Software Pty Ltd.^[4][26]

W maju 2020 roku publicznie ogłoszono powrót MicroProse na rynek. Pierwszymi szerzej zapowiadanymi projektami nowej firmy były Sea Power: Naval Combat in the Missile Age, Second Front oraz Task Force Admiral.^[4]

Współczesne MicroProse działa przede wszystkim jako wydawca współpracujący z zewnętrznymi producentami. Firma oferuje m.in. finansowanie, wsparcie produkcyjne, testowanie, lokalizację, marketing i przygotowywanie portów konsolowych.^[27]

Do wydanych przez reaktywowane MicroProse produkcji należą m.in. HighFleet (2021), Regiments (2022), Second Front (2023) oraz Sea Power: Naval Combat in the Missile Age (2024).^{[28][29][30][31]}

Poniższa tabela przedstawia wybrane gry produkowane lub wydawane przez przedsiębiorstwa działające pod marką MicroProse. Nie stanowi pełnego katalogu. Podane role dotyczą przede wszystkim pierwotnych wydań; producenci i wydawcy późniejszych konwersji oraz wznowień mogli się różnić.

• Oficjalna strona MicroProse (ang.)