Mitrydates I

Mitrydates I

Μιθριδάτης

król Partów
Okres	od 171 p.n.e. do 138 p.n.e.
Dane biograficzne
Dynastia	Arsacydzi
Data urodzenia	ok. 195 p.n.e.
Data śmierci	138 p.n.e.
Ojciec	Priapatius
Rodzeństwo	Fraates I, Artabanus I
Dzieci	Fraates II, Rhodogune
Moneta
Moneta Mitrydatesa I z mennicy w Seleucji nad Tygrysem. Rewers pokazuje Heraklesa w lwiej skórze i z maczugą. Grecka inskrypcja brzmi ΒΑΣΙΛΕΩΣ ΜΕΓΑΛΟΥ ΑΡΣΑΚΟΥ ΦΙΛΕΛΛΗΝΟΣ („[moneta] Wielkiego Króla Arsakesa Przyjaciela Greków”). Data ΓΟΡ to rok 173 Ery Seleucydów (140/139 p.n.e.)
Multimedia w Wikimedia Commons

Mitrydates I (ur. ok. 195 p.n.e., zm. 132 p.n.e.^[1]) – król Partii z dynastii Arsacydów (Arsakidów) od ok. 170/165 p.n.e.^[2] Jeden z budowniczych imperium partyjskiego.

Syn trzeciego króla Partii Priapatiusa; następca Fraatesa I, swego starszego brata, który wyznaczył go na króla pomijając własnych synów, których wybór byłby zgodny z partyjską tradycją. Mitrydates realizował politykę podbojów państw ościennych, umacniając ich kosztem potęgę Partii. Jego pierwszym łupem stały się wschodnie satrapie: Margiana, Aria i Baktria^[3]. Podbijając je Mitrydates wykorzystał rozpad Królestwa Greków Baktryjskich. Ok. 155–148 p.n.e. po ciężkich walkach Mitrydates zajął Medię, prowincję imperium Seleucydów^[4]. Ok. 144 p.n.e. Mitrydates założył Ktezyfon, nową stolicę swojego państwa. Prawdopodobnie podporządkował sobie w latach 150–140 p.n.e. Medię Atropatene^[5]. W lipcu 141 p.n.e. Partowie zajęli Seleucję, stolicę Seleucydów, a w październiku Uruk w południowej Babilonii. Przeciwnik Mitrydatesa I, seleucydzki król Syrii Demetriusz II Nikator, został pobity i wzięty do niewoli, gdy próbował odzyskać stracone prowincje. W 139 p.n.e. Mitrydates zajął Elymais (czyli Elam) i przyjął hołd tamtejszego władcy.

Mitrydates I był pierwszym władcą z dynastii partyjskiej, który przyjął starą tytulaturę perskich Achemenidów – "wielki król, król królów" (pers. szachinszach, gr. basileus megas, basileus basileon). Jednocześnie bił monety z grecką legendą: Basileus Megas Arsakes Filhellenos, co znaczy "Wielki Król Arsakes Przyjaciel Greków". Uważa się jednak, że był to chwyt czysto propagandowy.

• Marek Jan Olbrycht: Mithradates I of Parthia and His Conquests up to 141 B.C. W: Hortus historiae. Księga pamiątkowa ku czci profesora Józefa Wolskiego w setną rocznicę urodzin. Pod redakcją Edwarda Dąbrowy, Marii Dzielskiej, Macieja Salamona, Sławomira Sprawskiego. Kraków: Towarzystwo Wydawnicze "Historia Iagellonica", 2010, s. 229–245. ISBN 978-83-62261-01-7. (ang.).