 Wallis Simpson (ok. 1934) | |
| księżna Windsoru | |
| Jako żona | |
|---|---|
| Dane biograficzne | |
| Dynastia |
Windsorowie (poprzez małżeństwo) |
| Data i miejsce urodzenia | |
| Data i miejsce śmierci | |
| Miejsce spoczynku | |
| Ojciec |
Teackle Wallis Warfield |
| Matka |
Alice Montague |
| Mąż |
Winfield Spencer Jr. |
| Mąż |
Ernest Simpson |
| Mąż |
Edward VIII Windsor |
Wallis, księżna Windsoru, wcześniej Wallis Simpson, urodzona jako Bessie Wallis Warfield, primo voto Spencer, secundo voto Simpson (ur. 19 czerwca 1896 w Blue Ridge Summit w stanie Pensylwania, zm. 24 kwietnia 1986 w Paryżu) – kochanka księcia Walii i następcy tronu, później króla-cesarza Imperium Brytyjskiego Edwarda VIII, a po jego abdykacji jego żona. Po ślubie jej tytuł brzmiał Jej Łaskawość Wallis, księżna Windsoru (Her Grace Wallis, The Duchess of Windsor).
Urodziła się w pokoju hotelowym w Square Cottage, mieszczącym się na tyłach zajazdu Monterey Inn, w letnim kurorcie Blue Ridge Summit w Pensylwanii[1]. Jej data urodzenia nie jest do końca znana, ponieważ nie sporządzono odpowiedniego aktu, jednak przyjmuje się, iż przyszła na świat 19 czerwca 1896[1]. Ze względu na późniejszy wygląd (m.in. ostre rysy twarzy, w tym męski kształt i prawie kwadratową szczękę) oraz brak miesiączkowania i bezdzietność spekuluje się, iż Simpson była biologicznym mężczyzną cierpiącym na zespół niewrażliwości na androgeny[2]. Była jedynym dzieckiem Alys „Alice” Montague i Teackle’a Wallisa Warfielda, którzy pobrali się wbrew woli ich rodzin w listopadzie 1885[3]. Rodzice nadali jej imię Bessiewallis, które w późniejszym życiu zmieniła na Wallis[4]. Jej matka prowadziła kawiarnię, a ojciec był urzędnikiem w rodzinnej firmie Continental Trust w Baltimore, ponadto cierpiał na gruźlicę i przez rozwój choroby poruszał się na wózku inwalidzkim[5].
| 4. Henry Mactier Warfield[6] | ||||||
| 2. Teackle Wallis Warfield[1] | ||||||
| 5. Anna Emory Warfield[7] | ||||||
| 1. Wallis Simspon | ||||||
| 6. William Montague[8] | ||||||
| 3. Alice Montague[1] | ||||||
| 7. Mary Anne Montague[8] | ||||||
Po narodzinach zamieszkała z rodzicami w pensjonacie Brexton w centrum Baltimore, a po śmierci ojca (zmarł 15 listopada 1896) przez kolejne pierwsze cztery lata mieszkała w domu babki ze strony ojca przy East Preston Street 34 w Baltimore[9]. Jej dzieciństwo w tymczasie finansował stryj Solomon Davies Warfield[10]. Następnie wraz z matką wróciła do Brexton, poza tym mieszkały także u siostry matki[11]. Jej matka kilka lat później wyszła za pilota Johna Freemana Rasina, który zmarł w 1913, a w 1925 poślubiła urzędnika Charlesa Gordona Allena, jednak już cztery lata później – 2 listopada 1929 – zmarła[12].
Uczęszczała do Miss O’Donnell’s School, następnie przeniosła się do Szkoły dla Dziewcząt Arundell, a w 1912 do elitarnej szkoły żeńskiej Oldfields, którą ukończyła w 1914[13]. W okresie nauki w Oldfields trenowała koszykówkę i jazdę konno[14].
We wrześniu 1916, po zaledwie pięciu miesiącach znajomości, przyjęła zaręczyny Earla Winfielda Spencera juniora (1888–1940), pilota i porucznika marynarki wojennej, za którego wyszła 8 listopada 1916[15]. Po ślubie zamieszkali w Pensacoli, a w późniejszych latach wielokrotnie zmieniali miasto zamieszkania ze względu na charakter pracy Spencera[16]. Zgodnie z relacjami biografów, mąż stosował wobec żony przemoc fizyczną i psychiczną, a także był o nią chorobliwie zazdrosny i nadużywał alkoholu[17], dlatego rozstali się w 1921, ale ich rozwód orzeczono dopiero 10 grudnia 1927[18].
Jeszcze przed orzeczeniem rozwodu nawiązała przelotny romans m.in. z Felipe Espilem, pierwszym sekretarzem ambasady Argentyny[19]. Spotykała się także z hrabią Galeazzo Ciano[20]. Przez rok mieszkała w Chinach[21], gdzie dorabiała, pracując jako hostessa w domu publicznym w Szanghaju[20].
21 lipca 1928 w urzędzie stanu cywilnego w Chelsea wyszła za agenta sprzedaży Ernesta Aldricha Simpsona (1897–1958)[22], z którym zamieszkała na West Endzie[23].
Późną jesienią 1930 po raz pierwszy spotkała księcia Edwarda na jednym z przyjęć[24]. W kolejnych tygodniach rodziła się między nimi coraz większa zażyłość, a jej żywe usposobienie i szczerość przypadły księciu do gustu[25]. Para od maja 1934 stała się nierozłączna[26]. Simpson darzyła kochanka słabszym uczuciem niż on ją, twierdząc, że Edward czuje do niej „młodzieńcze zauroczenie”, ale imponowały jej drogie prezenty, które jej podarowywał[27]. Ich romans wywołał oburzenie na brytyjskim dworze królewskim, ponieważ Simpson była wówczas 40-letnią rozwódką i wkrótce miała uzyskać rozwód z drugim mężem[28.1]. W tajemnicy przed Edwardem spotykała się także ze sprzedawcą samochodów Guyem Marcusem Trundlem i Joachimem von Ribbentropem[28.2][29]. W 1936 rozwiodła się z mężem, a Edward ogłosił zamiar poślubienia Simpson, lecz kiedy parlament nie zgodził się na ślub, król abdykował[28.3][30]. Simpson poza tym zarzucano utrzymywanie bliskich kontaktów z nazistowskimi politykami, na czele z Adolfem Hitlerem, i ujawnianie im ściśle tajnych dokumentów brytyjskich[31]. Simpson w tym okresie dostawała wiele pogróżek, a żeby ukryć się przed atakami nieprzychylnej prasy i społeczeństwa, wyjechała do Cannes[32]. W grudniu 1936 premierę miała książka biograficzna autorstwa Edwiny H. Wilson pt. Her Name Was Wallis Warfield: The Life Story of Mrs. Ernest Simpson, która cieszyła się dużą popularnością wśród czytelników[33].
3 czerwca 1937 wyszła za Edwarda podczas prywatnej uroczystości w Chateau de Candé[28.4][34]. Ślubu udzielił im wielebny Robert Anderson Jardine[35]. Na uroczystości nie pojawili się przedstawiciele rodziny królewskiej, a brytyjska prasa nie odnotowała wydarzenia[28.4][36]. Simpson po ślubie używała tytułu księżnej Windsoru, choć nie został on jej oficjalnie nadany przez rodzinę królewską[37]. Dopiero dwa lata przed śmiercią została przyjęta na dworze królewskim przez Elżbietę II.
W 1936 jako pierwsza kobieta została uhonorowana tytułem Człowieka Roku tygodnika „Time”. Jesienią 1939 wstąpiła do francuskiej organizacji humanitarnej Colis de Trianon, wcześniej współpracy odmówiły jej różne organizacje brytyjskie[38]. Następnie udzielała się w Sekcji Transportu Sanitarnego Francuskiego Czerwonego Krzyża, w 1940 po zamieszkaniu na Bahamach (których Edward został gubernatorem), podjęła pracę dla organizacji Daughters of the British Empire i dla tamtejszego oddziału Czerwonego Krzyża, a także założyła przychodnię dla kobiet w ciąży i dzieci oraz działała w stołówce dla brytyjskich oficerów Royal Air Force i lotników Sił Powietrznych Armii Stanów Zjednoczonych[39]. W 1942 wydała książkę kucharską pt. Some Favorite Southern Recipes of The Duchess of Windsor, a zyski z jej sprzedaży przeznaczyła na działanie Czerwonego Krzyża[40]. W 1945 powróciła z Edwardem do Francji[41]. W 1956 nakładem wydawnictwa Houghton Mifflin wydała swoje pamiętniki pt. The Heart Has Its Reasons[42].
Była kobietą słabego zdrowia; w 1944 przeszła nowotwór żołądka i w 1951 nowotwór macicy, prasa donosiła także o poważnej operacji chirurgicznej, która miała przejść Wallis[43].
Po śmierci Edwarda w maju 1972 odziedziczyła po nim cały jego majątek o wartości ok. 3 mln funtów[44]. Po pogrzebie męża wróciła do Francji, gdzie przez kolejne lata wiodła spokojne, lecz samotne życie w posiadłości w Lasku Bulońskim pod Paryżem[44][45]. Popadła w alkoholizm i znacznie podupadła na zdrowiu, m.in. kilka razy w krótkim odstępie czasu trafiała do szpitala z powodu złamania stawu biodrowego lub żeber, a pod koniec 1975 zdiagnozowano u niej pęknięty wrzód bądź chorobę Leśniowskiego-Crohna[46]. W 1976 trafiła do szpitala wskutek zapaści po rozległym krwotoku jelitowym[47]. W 1980 została sparaliżowana na skutek arteriosklerozy[48], przez co poruszała się na wózku inwalidzkim. Poza tym oślepła oraz utraciła zdolność mowy i przełykania[49].
Zmarła 24 kwietnia 1986 w Paryżu[50]. W nabożeństwie żałobnym, które odbyło się w kaplicy Świętego Jerzego w Windsorze, uczestniczyło ok. 200 żałobników[50]. W trakcie mszy pogrzebowej ani razu nie padło imię księżnej, co było kolejnym objawem jej bojkotu w brytyjskiej rodzinie królewskiej[28.5]. Została pochowana obok grobu męża we Frogmore House niedaleko Windsoru[51][45], na jej trumnie wyryto napis „Wallis, duchess of Windsor” (Walis, księżna Windsoru”[48].
Znana była z upodobania do luksusu i rozrzutnego trybu życia[52], była także dominującą, władczą osobą[53], ale też oschłą i próżną[54]. Cechowało ją specyficzne poczucie humoru, niekiedy uznawane za płytkie[55], które nie zdobywało poklasku wśród wielu wysoko postawionych Brytyjczyków[56], jednak było pociągające dla księcia Edwarda[25].
Od 1938 wielokrotnie określana była przez prasę jedną z najlepiej ubranych kobiet na świecie[57]. Ceniła sobie projektantów, takich jak Christian Dior, Cristóbal Balenciaga, Hubert de Givenchy i Elsa Schiaparelli[58]. Chętnie nosiła spódnice odsłaniające kolana[58].
Przykładała dużą wagę do swojej figury i wagi, toteż stosowała liczne diety, a niekiedy nawet się głodziła[59]. Po wyjeździe z Bahamów miała ważyć ok. 44 kg[59].
Miała ostre, kanciaste rysy twarzy[59] i muskularne ramiona[58]. Ponoć regularnie poddawała się zabiegom liftingu twarzy[58].
