🔄 Losowy artykuł
Szlaki górskie Pociągiem dookoła Polski Podróże kulinarne Hotele-unikaty świata Parkingi przy lotniskach Łowiska Europy Campingi dla kamperów Imprezy — atrakcje w Polsce Poradnik pilota drona Wydarzenia i bilety Promocje bankowe Kamery na żywo Oferty Centrum Podróży Koliber Triper.pl Trip.FazaFM.com — plany podróży

Gabro

Gabro
Gabro
Gabro, budowa ofitowa
Diagram QAPF z zaznaczonymi gabroidami w klasyfikacji skał magmowych
Kamieniołom gabra w Dzikowcu koło Nowej Rudy

Gabro – zasadowa skała głębinowa, średnio lub gruboziarnista. Należy do grupy diorytoidów i gabroidów. Zawiera >90% plagioklazów w stosunku do skaleni potasowych (do 10%), do 5% kwarcu, 25–60% minerałów ciemnych. Na diagramie klasyfikacyjnym QAPF gabro zajmuje wraz z diorytem pole 10.

Gabro od diorytu różni się następującymi cechami:

  • Plagioklazy gabra zawierają >50% cząstki anortytowej (labrador, bytownit, anortyt), natomiast diorytu <50% cząstki anortytowej;
  • Gabro zawiera >30% minerałów ciemnych, a dioryt mniej;
  • W gabrze wśród minerałów ciemnych dominują pirokseny, a w diorycie – amfibole;
  • W gabrze mogą występować oliwiny, natomiast w diorycie raczej nie.

Nazwa pochodzi prawdopodobnie od włoskiego miasta Gabbro (L. von Buch, 1810 r.)

Skład mineralny

Labrador, bytownit, pirokseny (augit, diopsyd, hipersten), ortoklaz, mikroklin, kwarc, amfibole, oliwiny, biotyt, skaleniowce (gabro foidonośne, gabro foidowe – bez kwarcu). Minerały akcesoryczne: ilmenit, magnetyt, tytanit, rutyl, apatyt, granat, korund.

Cechy zewnętrzne

Barwa szarozielona, zielona, zielonoczarna, czarna. Przełam nierówny, ziarnisty.

Budowa wewnętrzna

Jawnokrystaliczna, równo-różnokrystaliczna, drobno-, średnio-, grubokrystaliczna, bezładna, rzadko kierunkowa, zbita.

Powstawanie

W wyniku krystalizacji magmy; w ofiolitowych kompleksach dna oceanicznego (charakterystyczna trójdzielna budowa: w dolnej części zasadowe i ultrazasadowe skały magmowe, w środkowej gabroidy, lawy poduszkowe – bazalty, i w górnej krzemionkowe, ilaste i węglanowe skały osadowe).

Występowanie

Złoża gabra w Polsce

Gabra występują masowo w obrębie ziemskiej skorupy oceanicznej (pod bazaltoidami), stanowiąc tam składnik kompleksów ofiolitowych. Tworzą też niewielkie intruzje o charakterze pni magmowych, dajek i silli. Występuje w dużej ilości na Księżycu.

W świecie: USA (Montana, Kalifornia), Kanada (Ontario), Wielka Brytania (Szkocja, Walia), Niemcy (Góry Harz), Włochy (Liguria), Cypr, Turcja, Grecja, Norwegia oraz Polska.

W Polsce: dolnośląskie masywy gabrowe: masyw Ślęży k. Sobótki, masyw Nowej Rudy, masyw Grochowej-Braszowic; w krystalicznym podłożu Wyżyny Krakowsko-Częstochowskiej (stwierdzone wierceniami); w krystalicznym podłożu Suwalszczyzny i Mazur (stwierdzone wierceniami).

Zastosowanie

Gabra są eksploatowane m.in. ze względu na przesłanki o występowaniu złóż niklu. Nikiel, platyna i kilka innych metali występują tylko w obrębie skał ultramaficznych i maficznych.

 Osobny artykuł: skały gabrowe.

Bibliografia

  • Wacław Ryka, Anna Maliszewska, Słownik petrograficzny, Warszawa: Wydawnictwa Geologiczne, 1991, ISBN 83-220-0406-0, OCLC 834076623.
  • A. Bolewski i W. Parachoniak. Petrografia, wyd. II. Wydawnictwa Geologiczne. Warszawa, 1982
ℹ Źródło: artykuł „Gabro” w polskiej Wikipedii. Treść dostępna na licencji CC BY-SA 4.0; lista autorów w historii edycji. Wersja może się różnić od aktualnej na Wikipedii (kopia odświeżana okresowo).
💳 Revolut
Karta wielowalutowa do podróży — płacisz za granicą bez przewalutowań.
Odbierz kartę →
💰 ZEN.COM
Konta multiwalutowe i karty — płatności bez granic z poziomu aplikacji.
Sprawdź ZEN →
🌍 Wise
Przelewy za granicę po realnym kursie — bez ukrytych marż.
Wypróbuj Wise →
Linki polecające — obowiązują regulaminy usług.
FazaFM.com — radio i newsy Hrubek.pl — Hrubieszów blisko Ciebie Gorzkie Groszki — blog