🔄 Losowy artykuł
Szlaki górskie Pociągiem dookoła Polski Podróże kulinarne Hotele-unikaty świata Parkingi przy lotniskach Łowiska Europy Campingi dla kamperów Imprezy — atrakcje w Polsce Poradnik pilota drona Wydarzenia i bilety Promocje bankowe Kamery na żywo Oferty Centrum Podróży Koliber Triper.pl Trip.FazaFM.com — plany podróży

Jan Suzin

Jan Suzin
Ilustracja
Jan Suzin w studiu Telewizji Polskiej, 1955
Data i miejsce urodzenia

12 kwietnia 1930
Warszawa

Data i miejsce śmierci

22 kwietnia 2012
Warszawa

Zawód, zajęcie

prezenter telewizyjny, lektor filmowy

Odznaczenia
Odznaka 1000-lecia Państwa Polskiego
Grób Jana Suzina na Powązkach

Jan Suzin (ur. 12 kwietnia 1930 w Warszawie, zm. 22 kwietnia 2012 tamże) – polski prezenter telewizyjny, lektor filmowy i architekt. Syn architekta Leona Suzina[1] i Heleny Mucharskiej[2]. Miał charakterystyczny głos – opisywany jako niski, matowy, aksamitny, lekko nosowy[3].

Życiorys

Jego pradziadkiem był filareta Adam Suzin[4.1], a ojcem – prof. Leon Marek Suzin, podchorąży w wojnie 1920, architekt, wykładowca przedwojennej Politechniki Warszawskiej, odznaczony Krzyżem Walecznych za udział w bitwie nad Bzurą w 1939[5][6].

Z wykształcenia architekt, absolwent Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej z 1952[7][8][9]. Na początku lat 50. był jednym z członków zespołu projektującego warszawski MDM. W 1956 razem z ojcem przygotował projekt rekonstrukcji i odbudowy stołecznego kościoła garnizonowego przy ul. Długiej[1].

Praca w TVP

W listopadzie 1955 rozpoczął pracę jako lektor w Telewizji Polskiej[4.1]. Jako 25-letni architekt wziął udział w pierwszym konkursie na spikera telewizyjnego, który organizowała TVP[4.2]; informację o konkursie przeczytał w gazecie „Express Wieczorny”. W trójstopniowym konkursie brano pod uwagę – obok aparycji – poprawność dykcji, znajomość języków obcych, walory intelektualne i refleks. Wraz z Eugeniuszem Pachem został wybrany spośród 2 tys. kandydatów na stanowisko odpowiadające dzisiejszemu prezenterowi. Zwyciężył dzięki odpowiedzi, jakiej udzielił Adamowi Hanuszkiewiczowi, gdy ten zaproponował wypełnienie ewentualnej dziury w programie[4.2].

- Mam dla państwa dobrą wiadomość - zagaił. - Po przerwie szykujemy rzecz, która na pewno się państwu spodoba. Otóż Telewizja Polska kupiła w Paryżu serię filmów specjalnie dla panów, które będziemy nadawać codziennie w godzinach wieczornych[10].

Pierwszy dyżur spikerski miał 26 listopada 1955[4.1][11][12], a ostatni – dokładnie 41 lat później, 26 listopada 1996, po czym przeszedł na emeryturę[13].

Pierwszy dyżur miałem 26 listopada 1955 roku, a ostatni 26 listopada 1996 r. Edyta, odchodząc, zrobiła wieczór pożegnalny, ja zdecydowałem, że wyjdę po cichu. Na zakończenie dyżuru powiedziałem jak zwykle „życzę państwu dobrej nocy”, wyszedłem ze studia i już nie wróciłem.

Jan Suzin

Był jednym z dwóch pierwszych (obok Eugeniusza Pacha) lektorów TVP; wystąpił w pierwszym wyemitowanym programie, nadawanym wówczas z Doświadczalnego Ośrodka Telewizyjnego przy ul. Ratuszowej w Warszawie. Zapowiedział wtedy francuską komedię Wakacje pana Hulot z Jakiem Tati w tytułowej roli[4.1][14]. Na początku lat 70. był prezenterem Dziennika Telewizyjnego[15], przez cały czas pracy w TVP był spikerem[16].

Starałem się mówić do jednego człowieka. Siedząc przed mikrofonem, ani na chwilę nie wolno sobie wyobrażać, że mówi się do milionów. Tylko w ten sposób przechodzi się przez ekran.

Jan Suzin

Był konferansjerem na Festiwalu Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze[17][18]. Wielokrotnie składał widzom życzenia noworoczne, najczęściej w duecie z Edytą Wojtczak[19]. Na 40-lecie TVP zostali wybrani parą najbardziej lubianych postaci z ekranu. Czasami prowadził programy rozrywkowe, np. Dobry wieczór, tu Łódź.

Jako lektor czytał teksty filmów (głównie westernów) i programów popularnonaukowych, m.in. materiały do „Sondy”[20]. Zawodu lektora uczył się sam, a pierwszym filmem z kilku tysięcy, który przeczytał, był radziecki dramat Ziemia Dowżenki[21][22]. W latach 90. czytał dla prywatnych firm, takich jak Elgaz, NVC, Fan Media[23]. Zajmował się także czytaniem filmów w Studio Eurocom na zlecenie Polsatu i Polonii 1[24].

Występował też w polskich filmach, głównie grając role samego siebie. Słynął z nienagannych manier, znajomości wielu języków obcych oraz zamiłowania do lotnictwa.

Był człowiekiem dystyngowanym. Miał miłą powierzchowność, piękny głos, imponował wysoką kulturą osobistą, ale zawsze pozostawiał między sobą a rozmówcą odrobinę dystansu.

wieloletni dyrektor TVP2 Zbigniew Napierała

Był jednym z niewielu prezenterów, którzy w stanie wojennym nie musieli występować w mundurach[25].

Już na emeryturze w nielicznych wypowiedziach dla mediów ubolewał nad kondycją współczesnej telewizji i wszechobecnymi reklamami[26]. W domu nie miał telewizora[27][28][29].

Był aktywnym członkiem Towarzystwa Przyjaciół Miasta Kazimierza Dolnego[30][31].

Zmarł w warszawskim szpitalu, po długiej i ciężkiej chorobie[32][33]. Uroczystości pogrzebowe Jana Suzina odbyły się 26 kwietnia 2012 w kościele św. Karola Boromeusza w Warszawie. Został pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 66-1-5)[34][35][36][37].

Życie prywatne

W połowie lat 50. był związany z Ireną Dziedzic, z którą planował wspólną przyszłość, ale ostatecznie ich związek rozpadł się[38]. W 1958 podczas realizacji jednego z Teatrów Telewizji poznał aktorkę Alicję Pawlicką[39], z którą ożenił się[40] w 1965[4.3]. Mieszkali na Saskiej Kępie[41].

Na przełomie 1944 i 1945 Jan Suzin z ojcem Leonem otrzymali do przechowania sztandar, który umieścili w tulei i ukryli w grobowcu rodzinnym Suzinów na Powązkach. Zgodnie z przekazem osób, które opiekowały się sztandarem – miał on należeć do jednego z oddziałów Armii Krajowej działających na Wileńszczyźnie. Sprasowany, owinięty wstęgą, włożony do łuski, zalakowany i zaspawany, w mosiężnej tulei sztandar przeleżał w grobowcu rodziny Suzinów blisko 60 lat. W 2009 podczas przebudowy grobowca sztandar wydobyto i przekazano Muzeum Wojska Polskiego. Po wyjęciu z tulei i jego rozwinięciu okazało się, że jest to sztandar 6. Pułku Ułanów Kaniowskich[42][43].

Nagrody i wyróżnienia

Role filmowe

Role w Teatrze Telewizji

Role teatralne

  • 1990: Bez seksu proszę jako komentator tv, Teatr Syrena, Warszawa
  • 1995: Bez seksu proszę jako komentator tv, Teatr Nowy im. Gustawa Morcinka, Zabrze

Zobacz też

Przypisy

  1. ↑ a b Krystyna Stpicka, Zmarł Jan Suzin [online], Coolturalni24.pl, 23 kwietnia 2012 [dostęp 2012-04-25].
  2. ↑ Drzewo genealogiczne – Jan SUZIN h. Pierzchała (Roch III) [online] [dostęp 2016-04-29].
  3. ↑ Krzysztof Lubczyński, Jedyny taki głos na miliony [online], TVP, 22 kwietnia 2012 [dostęp 2016-04-30] [zarchiwizowane z adresu 2012-05-05].
  4. ↑ Aleksandra Szarłat: Prezenterki Tele PRL. Wydawnictwo Świat Książki, 2015. ISBN 978-83-8031-299-9.
    1. ↑ a b c d S. 34.
    2. ↑ a b S. 32–33.
    3. ↑ S. 36.
  5. ↑ Leon Marek Suzin [online], Pamięć miasta, 14 grudnia 2011 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-05].
  6. ↑ Tomasz Kowalski: Jan Suzin nie żyje. Spiker TVP pochodził z rodziny o niepodległościowych tradycjach. 2012. [dostęp 2016-04-29].
  7. ↑ Pamięci Architektów Polskich – arch. Jan Suzin [online], 22 kwietnia 2012 [dostęp 2016-04-29].
  8. ↑ Lech Kłosiewicz: Warszawska szkoła architektury 1915-1965: 50-lecie Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej. Państwowe Wydawnictwo Naukowe, 1967, s. 293.
  9. ↑ Jan Suzin nie żyje. Zmarła legenda telewizji [online], Newsweek.pl, 22 kwietnia 2012 [zarchiwizowane z adresu 2012-07-11].
  10. ↑ Jan Suzin. Prezenter z Olimpu [online], Nowa Trybuna Opolska, 5 maja 2012 [dostęp 2016-04-30].
  11. ↑ Dominika Kaszuba, Aksamitny głos małego ekranu [online], Onet.pl, 28 września 2010 [zarchiwizowane z adresu 2011-04-07].
  12. ↑ Donata Subbotko, Jan Suzin nie żyje [online], Wyborcza.pl, 22 kwietnia 2012 [zarchiwizowane z adresu 2012-07-13].
  13. ↑ Aleksandra Szarłat: Prezenterki: tele PRL. Warszawa: Świat Książki, 2015, s. 384. ISBN 978-83-8031-299-9.
  14. ↑ 60 lat na wizji [online], TVP, 25 października 2012 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2014-08-26].
  15. ↑ Michał Puczyński, Po drugiej stronie promptera. Historia i ewolucja serwisów informacyjnych [online], 21 listopada 2014 [dostęp 2016-05-02] [zarchiwizowane z adresu 2015-02-15].
  16. ↑ Jego twarz i głos znał każdy telewidz w Polsce [online], Polskie Radio, 31 października 2012 [dostęp 2016-04-29].
  17. ↑ XII Festiwal Piosenki Radzieckiej, Zielona Góra, 9–12 czerwca 1976, b.n.s.
  18. ↑ VIII Festiwal Piosenki Radzieckiej w Zielonej Górze 1972 rok. [online], 12 grudnia 2010 [dostęp 2016-04-29].
  19. ↑ Edyta Wojtczak – była obiektem westchnień milionów Polaków [online], Wirtualna Polska, 28 stycznia 2016 [dostęp 2016-04-29].
  20. ↑ Wojciech Andryszek, „Sonda” – fenomen nauki w telewizji [online], Histmag.org, 29 września 2014 [dostęp 2016-05-02].
  21. ↑ Kuba Gralik, Dlaczego Polacy kochają, gdy na filmach gadają [online], TVP Info, 5 października 2012 [dostęp 2016-05-02] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-07].
  22. ↑ Dominika Kaszuba, Aksamitny głos małego ekranu [online], Onet.pl, 22 kwietnia 2012 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2014-02-04].
  23. ↑ Filmy czytane przez: Jan Suzin [online], Nevada Video [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2012-04-29].
  24. ↑ Lektorzy – głosy, które opanowały telewizję [online], Panorama kina, 2 lipca 2011 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2015-09-23].
  25. ↑ Rafał Pasztelański, Wiktor Ferfecki, Antena pod specjalnym nadzorem [online], TVP Info, 12 grudnia 2011 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2016-05-05].
  26. ↑ Zdjęci z ramówki [online], Newsweek.pl, 17 grudnia 2006 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2016-06-04].
  27. ↑ Karolina Kowalska, Telewizja (nie) zapomina o gwiazdach. Profesjonalizm ikon telewizji nie jest dziś w cenie [online], Polska Times, 3 stycznia 2014 [dostęp 2016-05-01].
  28. ↑ „Odszedł wielki głos Rzeczypospolitej”, Express Bydgoski 23.04.2012.
  29. ↑ Milena Kindziuk, Spiker przy ołtarzu [online], Niedziela.pl, 2003 [dostęp 2016-05-02].
  30. ↑ Jan Suzin spocznie na Powązkach. [dostęp 2016-04-29].
  31. ↑ Jan Suzin Jest takie miejsce w Kazimierzu. [dostęp 2016-04-29].
  32. ↑ Michał Chodurski: Jan Suzin nie żyje. polskieradio.pl, 2012-04-22. [dostęp 2012-04-22].
  33. ↑ Jan Suzin nie żyje. Zmarła legenda telewizji [online], Newsweek.p l, 22 kwietnia 2012 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2012-04-24].
  34. ↑ Cmentarz Stare Powązki: STANISŁAW KAZIMIERZ SUZIN, [w:] Warszawskie Zabytkowe Pomniki Nagrobne [dostęp 2019-12-18].
  35. ↑ POGRZEB Jana Suzina: Rodzina i przyjaciele pożegnali LEGENDĘ telewizji. se.pl, 2012-04-26. [dostęp 2012-04-26].
  36. ↑ Pogrzeb Jana Suzina. „Do usłyszenia, panie Janie”. polskieradio.pl, 2012. [dostęp 2016-05-02].
  37. ↑ Jan Suzin – Stare Powązki kwatera 66 (1/5). 2012. [dostęp 2016-05-03]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-12)].
  38. ↑ Irena Dziedzic: Archiwa IPN. 2013. [dostęp 2016-05-02].
  39. ↑ Tęsknię za telewizją, która daje mi radość. [dostęp 2016-04-29].
  40. ↑ Krzysztof Lubczyński rozmawia z Alicją Pawlicką [online], Pisarze.pl, 18 maja 2015 [dostęp 2016-04-29] [zarchiwizowane z adresu 2015-06-11].
  41. ↑ Spacer z mistrzami. e-teatr.pl. [dostęp 2016-05-01].
  42. ↑ Marek Kozubal: Sztandar ułanów odnaleziony w grobowcu. 2009. [dostęp 2016-04-30].
  43. ↑ Po 40 latach odnaleziono zaginiony sztandar. 2009. [dostęp 2016-04-30].
  44. ↑ Katarzyna Pokorna-Ignatowicz: Telewizja w systemie politycznym i medialnym PRL: między polityką a widzem. Wyd. Uniwersytetu Jagiellońskiego, 2003, s. 116. ISBN 978-83-2331-766-1.
  45. ↑ Dziennik Urzędowy Rady Narodowej m.st. Warszawy, nr 7, 15 lipca 1978, s. 8.
  46. ↑ TVP ma 50 lat. 2002. [dostęp 2016-05-02].

Bibliografia

  • Mała Encyklopedia Lektorów Polskich, Stowarzyszenie Autorów Filmowych, s. 35, Warszawa, 2013

Linki zewnętrzne

ℹ Źródło: artykuł „Jan Suzin” w polskiej Wikipedii. Treść dostępna na licencji CC BY-SA 4.0; lista autorów w historii edycji. Wersja może się różnić od aktualnej na Wikipedii (kopia odświeżana okresowo).
💳 Revolut
Karta wielowalutowa do podróży — płacisz za granicą bez przewalutowań.
Odbierz kartę →
💰 ZEN.COM
Konta multiwalutowe i karty — płatności bez granic z poziomu aplikacji.
Sprawdź ZEN →
🌍 Wise
Przelewy za granicę po realnym kursie — bez ukrytych marż.
Wypróbuj Wise →
Linki polecające — obowiązują regulaminy usług.
FazaFM.com — radio i newsy Hrubek.pl — Hrubieszów blisko Ciebie Gorzkie Groszki — blog